Макро эдийн засгийн тойм мэдээлэл

2017-04-04 10:06:00

Макро эдийн засгийн тойм мэдээлэл 

Монгол Улсын эдийн засаг жилээс жилд өргөжин тэлж, 2010 онд 6.4 хувиар, 2012 онд 12.4 хувиар өссөн байна. 2015 оны жилийн эцсийн байдлаар Монгол Улсын дотоодын нийт бүтээгдэхүүний хэмжээ 23.1 их наяд төгрөгт хүрсэн.

ДНБ 2016 оны IV-р улирлын байдлаар 1% байсан бөгөөд өсөлтөд нөлөөлсөн гол салбарууд нь хөдөө аж ахуй /13%/, үйлчилгээнйи салбар /10%/ өссөн нь нөлөөлөв. Хувийн хэвшлийнхний үйл ажиллагаа болон Засгийн газраас авч хэрэгжүүлэх бодлогын үр дүнд Монгол Улсын эдийн засгийн бодит өсөлтийг 2017 онд 3.0 хувьд хүрнэ гэж тооцож байна.

Засгийн газар ирэх жилүүдэд хэрэгжүүлэх хөгжлийн зорилтуудаа амжилттай хэрэгжүүлэх үндэс суурийг бүрдүүлэхийн тулд макро эдийн засгийг тогтворжуулах, сэргээх арга хэмжээг авах шаардлагатай байна. Үүний тулд эдийн засгаа дэмжсэн бодлого хэрэгжүүлэн, дотоодын үйлдвэрлэл, үйлчилгээг төрөөс дэмжиж, улс орны хэмжээнд өндөр өгөөжтэй хөгжлийн төслийг хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж байна.

Дотоодын нийт бүтээгдэхүүн

Монгол Улсын ДНБ–ий ихэнх хувийг уул уурхай, олборлолтын салбар эзэлдэг бол үйлчилгээний бусад үйл ажиллагаа буюу үйлчилгээний бизнес  мөн өндөр хувийн нөлөөллийг үзүүлж байна. Дараагаар нь хөдөө аж ахуй, бөөний болон жижиглэн худалдаа, авто засварын үйлчилгээнүүд бүрдүүлж байна. 2010 оноос хойш тогтмол өсөлттэй байгаа салбар нь уул уурхай, хөдөө аж ахуй, үйлчилгээний бизнесүүд эзэлж байгаа бол өсөлтөө тогтмол хадгалж байгаа нь барилга, боловсруулах үйлдвэр, тээвэр, мэдээлэл холбооны салбарууд байгаа юм.

ДНБ 2016 оны 4-р улирлын байдлаар (2010 оны зэрэгцүүлэх үнээр) 16 их наяд төгрөгт хүрч, өмнөх оны мөн үеийнхээс 65.6 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэж эдийн засгийн өсөлт 1 хувиар өсөв. ДНБ-ий 1 хувиар өсөхөд хөдөө аж ахуйн салбарын нэмэгдэл өртөг 13 хувь, үйлчилгээний салбар 10 хувиар өссөн нь нөлөөлөв.

Төсөв

Улсын нэгдсэн төсвийн тэнцвэржүүлсэн орлого, тусламжийн нийт хэмжээ 2017 оны эхний 2 сард 963.4 тэрбум төгрөг, зарлага, эргэж төлөгдөх цэвэр зээлийн нийт хэмжээ 1175.1 тэрбум төгрөг болж, улсын нэгдсэн төсвийн тэнцвэржүүлсэн нийт тэнцэл 211.7 тэрбум төгрөгийн алдагдалтай гарлаа. Улсын нэгдсэн төсвийн тэнцвэржүүлсэн тэнцлийн алдагдал өмнөх оны мөн үеэс 46.7 тэрбум төгрөгөөр буурахад орлогын өсөлт зарлагын өсөлтөөс 14.4 пунктээр илүү байгаа нь нөлөөлжээ. 

Валютын ханш           

Төгрөгийн ам.доллартай харьцах, Монголбанкны нэрлэсэн дундаж ханш 2017  оны 2 дугаар сард 2478.29 төгрөг болж, өмнөх оны мөн үеэс 454.04 (22.4%) төгрөгөөр суларчээ. Харин өмнөх сараас 0.4 хувиар чангарсан байна.

Төгрөгийн юаньтай харьцах, Монголбанкны нэрлэсэн дундаж ханш 2017 оны 2 дугаар сард 360.52 төгрөг болж, өмнөх оны мөн үеэс 51.2 (16.6%) төгрөгөөр суларч, өмнөх сараас 0.1 хувиар чангарсан байна.

Төгрөгийн рубльтэй харьцах, Монголбанкны нэрлэсэн дундаж ханш 2017 оны 2 дугаар сард 42.43 төгрөг болж, өмнөх оны мөн үеэс 16.06 (60.9%) төгрөгөөр суларч, өмнөх сараас 2.0 хувиар чангарсан байна.

Инфляци

Хэрэглээний үнийн индекс улсын хэмжээнд 2017 оны 2-р сард өмнөх сараас 0.9 хувь, өмнөх оны мөн үеэс 2.1 хувиар өсч , өмнөх оны эцсээс 2.1 хувиар өсөв. Хэрэглээний бараа, үйлчилгээний үнэ өсөхөд хүнсний бараа, ундаа, усны бүлгийн үнэ 2 хувь (сүү, сүүн бүтээгдэхүүн, өндөгний дэд бүлгийн үнэ 5.8 хувь), орон сууц, ус, цахилгаан, түлшний бүлгийн үнэ 2.6 хувь, хувцас, бөс бараа, гутал 1.3 хувиар өссөн нь голлон нөлөөлсөн байна.                                                                                                  

Гадаад валютын нөөц

Гадаад валютын улсын албан нөөц 2017 оны 1-р сарын байдлаар 1117 сая ам.доллар болов. Энэ нь өмнөх сараас 13.8 хувь буюу 179 сая ам.доллараар,өнгөрсөн оны мөн үеэс 16 хувь буюу 207 сая ам.доллараар тус тус буурсан үзүүлэлттэй байна.

Гадаад худалдаа

Монгол Улс 2017 оны эхний 2 сард дэлхийн 111 оронтой худалдаа хийж, гадаад худалдааны нийт бараа эргэлт 1.3 тэрбум ам. доллар, үүнээс экспорт 825.3 сая ам.доллар, импорт 491.0 сая ам.доллар байна. 

Нийт бараа эргэлтийн хэмжээ өмнөх оны мөн үеэс 350.9 (36.3%) сая ам. доллар, үүнээс экспорт 212.0 (34.6%) сая америк доллараар, импорт 138.9 (39.5%) сая ам.доллараар өссөн байна. Гадаад худалдааны тэнцэл 2016 оны эхний 2 сард 261.2 сая ам.долларын ашигтай гарч байсан бол 2017 оны эхний 2 дугаар сард өмнөх оны мөн үеэс 73.1 сая ам. доллараар нэмэгдэж, 334.2 сая ам. долларт хүрчээ. 

Экпорт 2017 оны эхний 2 сард өмнөх оны үеэс 212.0 (34.6%) сая ам. доллараар өсөхөд үнэт чулуу, металл гоёлын зүйлийн экспорт 33.0 сая ам.доллар, авто, агаарын тээврийн хэрэгслийн экспорт 31.7 сая ам. доллараар буурсан хэдий ч эрдэс бүтээгдэхүүний экспорт 265.1 сая ам.доллар, үүнээс нүүрсний экспорт 283.4 сая ам.доллараар өссөн нь голлон нөлөөлсөн байна. 

Импорт өмнөх оны мөн үеэс 138.9 (39.5%) сая ам.доллараар өсөхөд эрдэс бүтээгдэхүүний импорт 56.0 сая ам. доллар, үүнээс дизелийн түлш 29.9 сая ам. доллар, автобензин 12.7 сая ам.доллараар, машин, механик төхөөрөмж, цахилгаан хэрэгсэл, тэдгээрийн сэлбэг, эд анги 41.0 сая ам.доллараар өссөн нь голлон нөлөөлжээ.

Мөнгө

Мөнгөний нийлүүлэлт 2017 оны 2 дугаар сарын эцэст 12.3 их наяд төгрөг болж, өмнөх сараас 380.0 (3.2%) тэрбум төгрөг, өмнөх оны мөн үеэс 2249.7 (22.5%) тэрбум төгрөгөөр өсчээ. Мөнгөний нийлүүлэлт 2017 оны 2 дугаар сард өмнөөх сараас 380.0 тэрбум төгрөгөөр өсөхөд валютын хадгаламж 138.9 тэрбум төгрөг, валютын харилцах 66.6 тэрбум төгрөгөөр буурсан хэдий ч төгрөгийн хадгаламж 392.2 тэрбум төгрөг, хадгаламжийн байгууллагаас гадуурхи мөнгө 158.4 тэрбум төгрөг, төгрөгийн харилцах 34.9 тэрбум төгрөгөөр өссөн нь нөлөөллөө. 

Зээл

Аж ахуйн нэгж, байгууллага, иргэдэд олгосон нийт зээлийн өрийн үлдэгдэл 2017 оны 2 дугаар сарын эцэст 12.7 их наяд төгрөг болж, өмнөх сараас 331.7 (2.7%) тэрбум төгрөг, өмнөх оны мөн үеэс 1075.0 (9.2%) тэрбум төгрөгөөр өсчээ.

Хугацаа хэтэрсэн зээлийн өрийн үлдэгдэл 2017 оны 2 дугаар сарын эцэст 1052.1 тэрбум төгрөг болж, өмнөх сараас 106.4 (11.3%) тэрбум төгрөг, өмнөх оны мөн үеэс 61.5 (6.2%) тэрбум төгрөгөөр өсчээ. Хугацаа хэтэрсэн зээлийн өрийн үлдэгдэл нийт зээлийн өрийн үлдэгдлийн 8.3 хувийг эзэлж, өмнөх сараас 0.7 пунктээр өсч, өмнөх оны мөн үеэс 0.2 пунктээр буурчээ. 

Банкны системийн хэмжээгээр чанаргүй зээл 2017 оны 2 дугаар сарын эцэст 1187.0 тэрбум төгрөг болж, өмнөх сараас 130.8 (12.4%) тэрбум төгрөг, өмнөх оны мөн үеэс 275.9 (30.3%) тэрбум төгрөгөөр өссөн байна. Чанаргүй зээл нийт зээлийн өрийн үлдэгдлийн 9.3 хувийг эзэлж, өмнөх сараас 0.8 пункт, өмнөх оны мөн үеэс 1.5 пунктээр нэмэгдсэн байна. 

/Эх сурвалж: Үндэсний Статистикийн Хороо, Монголбанк/





Зургийн цомог

Видео мэдээ


Холбоос линк

Холбоотой сайтууд


© 2016. Засгийн газрын тохируулагч агентлаг Үндэсний хөгжлийн газар. Бүх эрх хуулиар хамгаалагдсан.